ottoman history  fatih sultan mehmet  kanuni sultan süleyman  sultan bayezid ıı  osmanlı tarihi  kaptan-ı derya hayrettin paşa  kızıldeniz  istanbul akvaryum  istanbul aquarium  süveyş kanalı  otranto  gedik ahmet paşa  osmanlı donanması  ottoman navigation  

İstanbul Akvaryum Florya'da Osmanlı Denizcilik tarihini anlatan serginin bir görüntüsü (English: A view of Exhibition which tells the Ottoman Navigation History in the İstanbul Aquarium, Florya). Sultan II. Mehmet (Fatih), İstanbul Kuşatması hazırlıkları sırasında Anadolu Hisarı'nın karşısına Rumeli Hisarı'nı yaptırmakla Boğaz'dan geçişi denetim altına almış oldu. Şehr-i İstanbul'un fethi (1453), Osmanlı deniz politikalarının açık denizlere doğru çevrildiği bir dönemin başlangıçıda oldu. Fethin ardından Fatih, Karadeniz ve Ege'ye sevkettiği güçlü donanmalarla bölgede egemenliği sağladı ve ticaret yollarında güvenliği sağladı.

Gedik Ahmet Paşa'nın 1480 yılında İtalya sahillerindeki bölgelere donanma ile çıkarma yapması ve Osmanlı Orduları'nın Napoli Krallığı'na bağlı yerleri ele geçirmesi, Ortodoks Bizans'tan sonra Fatih'in yeni hedefinin Katolik Roma'ya yöneldiğini gösteriyordu. Gedik Ahmet Paşa'nın Kaptan-ı Deryalığa ve aynı zamanda Avlonya sancakbeyliğine getirilmesiyle Osmanlı Denizciliği'nde ilerlemeler devam etti. 1479'da Ege'de Kefelonya, Zanta ve Ayamavra'yı zapteten Paşa, 1480 yılında Fatih Sultan Mehmet'in emri ile donanmayla birlikte Otranto'ya gönderildi. Otranto'yu Ağustos 1480'de fetheden Gedik Ahmet Paşa, İtalya'da yeni fetihler için hazırlanırken Fatih Sultan Mehmet'in ölüm haberi nedeni ile hazırlıklarını iptal etmek zorunda kaldı. Yeni padişah olan Sultan II. Bayezid'den destek istediyse de aradığı desteği bulamadı ve İstanbul'a geri çağrıldı.

Osmanlı Donanması'nın zirveye ulaştığı dönem Hayrettin Paşa'nın Kaptan-ı Deryalığa atandığı dönemdir. Hızır Hayrettin'in Osmanlı Deniz Beylerbeyliği'ne getirilmesi ve Cezayir-i Bahri Sefid adıyla yeni bir eyaletin kurulması sayesinde denizcilikte yeni bir dönem başladı (1534). Onun kazandığı Preveze Deniz Savaşı (1538) sonunda Hristiyan dünyası Akdeniz'deki hakimiyetini İslam Dünyası lehine kesin olarak kaybetti. Aynı sene Hadım Süleyman Paşa, Süveyş'te inşa ettiği seksen gemilik donanmasıyla Kızıldeniz'e açılarak Yemen'i aldı ve Hindistan'a ulaştı. Kanuni Sultan Süleyman ise bu sırada Boğdan'da Bender kalesinin fethini gerçekleştiriyordu. O zamana dek bir kara devleti görünümünde olan Osmanlı İmparatorluğu artık bir deniz İmparatorluğuna dönüşmüştü. Osmanlılar Açe'ye kadar uzanan Hint Seferleri sırasında güney denizlerine yönelik gerçekleştirdikleri politikaları gereği Yemen ve Habeş eyaletlerini kurarak Kızıldeniz'de, Basra ve Lahsa eyaletlerini kurarak Basra Körfezi'nde askeri ve ticari güvenliği sağladı. Böylece Portekizliler sadece açık denizlerde dolaşmak zorunda kaldılar.